The Florida Project

Sean Baker, 2017
10 out of 10 stars (10 / 10)

De titel is voor ons Nederlanders verwarrend, ik associeerde het met een geheim project, een soort Roswell of Area 51, maar het woord ‘project’ is in deze context van ‘the projects’. De beste vertaling daarvan is sociale woningbouw, maar dat dekt de lading niet – het principe sociale huurwoningen wordt in de VS heel anders toegepast dan hier in Nederland. Deze tekst maakt het wel duidelijk:
My definition for projects is the trap, a struggle, livin’ paycheck to paycheck, tryin’ to make it out of there. Goverment owned so they can tell you to get out at anytime. Fighting to stay alive. Pretending to be blind, because if you see something you not supposed to all you can do is turn your head and not say shit. A lot of funerals, nobody cares, hustlin’ to make a living, and depressing. The best thing that ever happened to me in the projects was gettin’ out.

De zesjarige Moonee woont met haar veel te jonge moeder Halley in een lavendelkleurig motel, het Magic Castle, onder de rook van Disney World in Florida. Achter de idyllische naam en de sprookjesachtige kleur gaat een aftands motel schuil, waar de allerarmsten wonen die inderdaad van dag tot dag proberen te overleven. Door de ogen van Moonee en haar speelkameraadjes Scooty en Dickey zien we het dagelijks leven van mensen die we hier ‘aso’s’ zouden noemen: plat praten, grof taalgebruik, gouden tanden, opzichtige sieraden, veel tattoos. Als Moonee haar nieuwste vriendinnetje Jancey de flat laat zien somt ze terloops op wat voor allegaartje er woont: “The man in there gets arrested a lot, this woman thinks she’s married to Jesus.” Moonee en haar vriendjes zijn goddelijk ondeugend, het is heerlijk om ze allerlei kattekwaad uit te zien halen terwijl ze met veel plezier vloeken als bootwerkers terwijl de beheerder, Bobby (Willem Dafoe) goeiig probeert om de orde een beetje te bewaren. Halley heeft moeite om de huur bij elkaar te scharrelen, en als er heel soms wat extra geld is verbrassen de twee dat uitgelaten op de idiootste dingen. De twee houden het grootste deel van de film hun hoofd boven water, maar uiteindelijk gaat het toch hartverscheurend mis.

Er wordt zo natuurlijk geacteerd door alle acteurs, inclusief alle kinderen, dat de film bijna documentair aandoet. Er zijn ook geen Hollywood-mooie acteurs gecast, maar echte mensen zonder opsmuk. Willem Dafoe is fenomenaal als de beheerder die doet wat hij – binnen zijn mogelijkheden – kan om het voor alle bewoners wat draaglijker te maken, maar lijdzaam moet toezien hoe alles zijn loop krijgt, en Bria Vinaite (binnenkort ook te zien in het tweede seizoen van The OA) is perfect gecast als Halley. Het grootste wonder is Brooklynn Prince als de hartveroverende Moonee: vroegwijs, bijdehand, hondsbrutaal, maar ze speelt nergens een volwassene (zoals Dakota Fanning dat vroeger kon doen, ook in interviews, tenenkrommend). Heel erg knap hoe Baker, die de film schreef en regisseerde, het voor elkaar heeft gekregen om de kinderen zo in beeld te krijgen.

Hoewel de omstandigheden ronduit tragisch zijn is de film nergens pathetisch, grimmig of sentimenteel. Het lijkt of er bewust gekozen is voor veel licht en kleur, zodat je het harde realisme wat makkelijker slikt. Ook wordt er niet geoordeeld, er is geen beschuldigend vingertje te bekennen bij de opvoedkwaliteiten van Halley of de andere keuzes die ze maakt, je kunt je volledig in haar verplaatsen. Dat is ook de kracht van de film, die op een slimme manier uitermate maatschappijkritisch is – niet voor niets gesitueerd voor de deur van Disney World: sprookjes en realiteit, rijkdom en armoe op loopafstand van elkaar. De film gaat ook over de grenzeloze (en daardoor gevaarlijke, want de schade blijft lang onzichtbaar) flexibiliteit van kinderen, en menselijke kracht in het algemeen. Hoewel Halley het niet makkelijk heeft heeft ze geen zelfmedelijden en is ze geen loser, ze blijft zich verzetten als haar onrecht wordt aangedaan (de close-up op haar mond als ze FUCK YOU schreeuwt is meesterlijk) en Moonee weet zich onder alle omstandigheden meer dan staande te houden, tot het eind aan toe.

Deze film op IMDb
Deze film deed me overigens denken aan een verhelderend artikel van Rutger Bregman waarin hij uitlegt waarom arme mensen domme dingen doen. Zeer lezenswaardig.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.